Antonis Dimitriou

1) Πού βρισκόμαστε, ως Περιφέρεια Δ. Μακεδονίας, ώστε να πρέπει να αλλάξουμε πορεία και γιατί ο Γιώργος Κασαπίδης είναι ο κατάλληλος άνθρωπος για να το πετύχει αυτό; Η Περιφέρειά μας, η Δυτική Μακεδονία, είναι από τις πιο πληττόμενες Περιφέρειες σε εθνικό επίπεδο. Ήδη οι δείκτες μιλούν από μόνοι τους, έτσι όπως αυτοί προκύπτουν από την Ελληνική Στατιστική Αρχή και άλλες έγκυρες πηγές. Πρωτιά στην Ανεργία, με ποσοστό που αγγίζει το 28-30%, χαμηλό βιοτικό επίπεδο, μετανάστευση αρκετών συμπολιτών μας στο εξωτερικό, αυξημένη υπογεννητικότητα και γήρανση του πληθυσμού, χαμηλή απορρόφηση και μη αξιοποίηση των χρηματοδοτικών εργαλείων στην Προγραμματική Περίοδο που διανύουμε (ΕΣΠΑ). Επιπλέον είμαστε και μία Περιφέρεια που βρίσκεται σε καθεστώς μετάβασης στη νέα εποχή, μία εποχή με μειωμένη εξάρτηση από τη λιγνιτική δραστηριότητα και μία συμμετοχή του λιγνίτη στο μελλοντικό ενεργειακό μίγμα περίπου στο 17%. Όπως καταλαβαίνετε αυτό θα οδηγήσει σε απώλεια θέσεων εργασίας περαιτέρω, ενώ...

Έντονη είναι η ανησυχία όλων των κατοίκων της Δυτικής Μακεδονίας αναφορικά με το μέλλον των μονάδων της ΔΕΗ, καθώς και των πολιτών που θερμαίνονται με την τηλεθέρμανη (Κοζάνη, Πτολεμαΐδα και Αμύνταιο). Σύμφωνα με τις πρόσφατες πληροφορίες, το Υπουργείο και η ΔΕΗ προσπαθούν να επιτύχουν παράταση των ωρών λειτουργίας των συγκεκριμένων μονάδων τους. Δυστυχώς, στο παρά πέντε, οι όποιες προσπάθειες για παράταση υλοποιούνται κάτω από την πίεση πανικού και της μελλοντικής αρνητικής ανάδρασης των Δυτικομακεδόνων, σε μία πιθανή «ψύξη» των πόλεων που τηλεθερμαίνονται.

Περισσότερη θερμική ενέργεια απορρίπτεται από τα καλά θερμομονωμένα σπίτια σε σύγκριση με αυτά χαμηλής έως ανύπαρκτης μόνωσης. Σε απόλυτα μεγέθη, η ενεργειακή κατανάλωση συνεχίζει να μειώνεται καθώς η θερμομονωτική επάρκεια του κτιρίου βελτιώνεται, όμως η τάση των ενοίκων-χρηστών για περαιτέρω κατανάλωση θερμικής ενέργειας ολοένα και αυξάνεται. Η συγκεκριμένη διαπίστωση είναι το αποτέλεσμα της μεγαλύτερης μελέτης που εκπονήθηκε στη Γερμανία αναφορικά με την κατανάλωση θερμικής ενέργειας σε κατοικίες. Η μελέτη εκπονήθηκε για λογαριασμό του Εuropean Association on Consumption-Related Energy Cost (Europäischer Verein zur verbrauchsabhängigen Energiekostenabrechnung E.V.V.E). Το συμπέρασμα του συγκεκριμένου εγχειρήματος ήταν πως όσο καλύτερη είναι η θερμομονωτική συμπεριφορά και τα μέτρα ενεργειακής εξοικονόμησης, τόσο λιγότερη είναι η ανησυχία των ενοίκων-χρηστών για την κατανάλωση θερμικής ενέργειας.

Tον τελευταίο καιρό πολύ κουβέντα γίνεται για το θέμα της οικονομικότερης θέρμανσης σε κατοικίες. Στην περιοχή μας (Κοζάνη) και ειδικότερα όσον αφορά τον αστικό ιστό, το πρόβλημα έχει λυθεί ικανοποιητικά με την εγκατάσταση και λειτουργία της Τηλεθέρμανσης, η οποία παρέχει την οικονομικότερη και συμφέρουσα περιβαλλοντικά λύση για τα νοικοκυριά της πόλης. Τι γίνεται όμως με τα χωριά της περιοχής και τα Δημοτικά Διαμερίσματα που είναι αποκομμένα από το κεντρικό δίκτυο διανομής της Τηλεθέρμανσης και κάθε σκέψη για επέκταση του δικτύου εκεί καταρρέει από άποψη τεχνοοικονομικών ή καθαρά τεχνικών κριτηρίων; To πρόβλημα παραμένει και το δίλλημα μεταξύ πετρελαίου (συμβατικός καυστήρας) ή ξυλολέβητας (είτε pellet είτε ξυλοκάρβουνο) βασανίζει τον κόσμο.

Από το 2015 ο Νόμος 4342 εναρμόνισε την ελληνική νομοθεσία με την Οδηγία 2012/27/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και Συμβουλίου της Ευρώπης, ενσωματώνοντας τις κατευθύνσεις για την Ενεργειακή Απόδοση. Έχει θεσπιστεί πλαίσιο μέτρων για την προώθηση και εφαρμογή των Εθνικών Σχεδίων Δράσης για την Ενεργειακή Απόδοση καθώς και τα αντίστοιχα Καθεστώτα Επιβολής Υποχρέωσης Ενεργειακής Απόδοσης. Από την 1η Ιανουαρίου 2017 θεσπίζεται καθεστώς επιβολής της υποχρέωσης ενεργειακής απόδοσης.  Με τον τρόπο αυτό  εξασφαλίζεται ότι οι διανομείς ενέργειας ή/ και οι εταιρείες λιανικής πώλησης ενέργειας που ορίζονται ως υπόχρεα μέρη,  και λειτουργούν στην Ελληνική Επικράτεια, επιτυγχάνουν έναν σωρευτικό στόχο εξοικονόμησης ενέργειας στην τελική χρήση έως τις 31 Δεκεμβρίου 2020.  

Συχνά λόγος γίνεται για τη χάραξη  εθνικής ενεργειακής πολιτικής τόσο σε Κεντρικό, όσο και σε Περιφερειακό ή Δημοτικό επίπεδο. Δυστυχώς στην Ελλάδα το σύστημα διακυβέρνησης είναι κεντροβαρές αφήνοντας ελάχιστες πρωτοβουλίες στις Περιφέρειες και τους Δήμους, εντάσσοντας  τον όποιο σχεδιασμό και δράση στο αντίστοιχο Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα. Στη Δυτική Μακεδονία υπάρχουν ήδη τρείς μεγάλες πόλεις (Κοζάνη, Πτολεμαΐδα και Αμύνταιο) που θερμαίνονται από δίκτυα τηλεθέρμανσης, ενώ στη φάση της κατασκευής βρίσκεται η τηλεθέρμανση Φλώρινας. Η πηγή θερμότητας για τέτοιου είδους εγκαταστάσεις προέρχεται από την ανακτώμενη θερμότητα στους Θερμοηλεκτρικούς Σταθμούς της ΔΕΗ που βρίσκονται στην περιοχή. Το συγκεκριμένο άρθρο δεν θα αναφερθεί σε μεγάλης κλίμακας εγκαταστάσεις. Στόχος είναι η ανάδειξη της πρόκλησης μικρής κλίμακας τηλεθερμάνσεων. Μικρής κλίμακας θεωρούνται συστήματα τηλεθέρμανσης ονομαστικής θερμικής ισχύος 150KW μέχρι 3ΜW.

Πρόσφατα δημοσιεύθηκε στο (προ)νομοσχέδιο για την πώληση Λιγνιτικών Μονάδων της ΔΕΗ μία διάταξη που ουσιαστικά καταργεί τον τρόπο υπολογισμού του γνωστού, στην Περιφέρεια της Δυτικής Μακεδονίας, Τοπικού Πόρου Ανάπτυξης (ΤΠΑ). Ο ΤΠΑ αφορά το Τέλος Ανάπτυξης Βιομηχανικών Περιοχών Παραγωγής Ηλεκτρικού Ρεύματος από Λιγνιτικούς Σταθμούς, σε ενεργειακούς Δήμους της Χώρας. Συγκεκριμένα η κατάργηση στο υπό διαμόρφωση νομοσχέδιο αναφέρει: «καταργείται ο λιγνιτικός πόρος που αποδίδεται στις Περιφέρειες Δυτικής Μακεδονίας και Πελοποννήσου, ο οποίος ήταν στο 0,5% του τζίρου της ΔΕΗ και αντικαθίσταται από ειδικό τέλος ύψους 1,2 ευρώ ανά μεγαβατώρα παραγόμενης από λιγνίτη ηλεκτρικής ενέργειας, το οποίο θα επιβληθεί σε όλους τους παραγωγούς και όχι μόνο στη ΔΕΗ».